معرفی کتاب «حافظ برتر»؛ روشی برای شروع و تثبیت حفظ قرآن کریم

ابراهیم ربی هاوی، حافظ جوان قرآن کریم دارنده رتبه اول رشته حفظ کل قرآن کریم در مرحله استانی چهل و چهارمین دوره مسابقات قرآن کریم خوزستان و سابقه شرکت در مسابقات دانش آموزی استان و کسب رتبه استانی را دارد. همچنین وی فینالیست رشته حفظ کل قرآن کریم چهل وهشتمین دوره مسابقات سراسری قرآن کریم بوده است. 

این حافظ جوان کل قرآن کریم کتاب «حافظ برتر» را با محوریت گنجینه سوالات حفظ قرآن کریم در سه سطح آسان، متوسط و چالشی، تالیف کرده است.

متن زیر گفت وگوی ایکنا خوزستان با ابراهیم ربی هاوی، حافظ قرآن کریم درباره تالیف کتاب «حافظ برتر» است که تقدیم مخاطبان می شود.

1. چه خلأ یا نیازی را در مسیر حفظ قرآن مشاهده کردید که تصمیم گرفتید کتاب «حافظ برتر» را تألیف کنید؟

با توجه به تجربه ای که در مسیر حفظ کل قرآن کریم و همچنین حضور در مسابقات داشتم، احساس کردم حافظ قرآن علاوه بر برنامه حفظ و مرور، به ابزاری نیاز دارد که بتواند محفوظات خود را به صورت جدی تر و از زوایای مختلف محک بزند. گاهی یک حافظ تصور می کند آیات را به خوبی حفظ است، اما وقتی از او درباره ادامه یک آیه، آیات مشابه، محل یک عبارت یا ارتباط آیات سؤال می شود، متوجه نقاط ضعف خود می شود. به همین دلیل کتاب «حافظ برتر» را با این هدف تألیف کردم که حافظ بتواند محفوظات خود را تمرین، ارزیابی و تقویت کند. در این کتاب مجموعه ای از سؤالات مربوط به حفظ کل قرآن کریم در سه سطح آسان، متوسط و چالشی گردآوری شده تا حافظ بتواند مرحله به مرحله سطح آمادگی خود را بالاتر ببرد.

2. نام کتاب «حافظ برتر» است؛ از نظر شما یک «حافظ برتر» چه ویژگی هایی دارد و تفاوت او با یک حافظ معمولی در چیست؟

از نظر من حافظ برتر کسی نیست که فقط حجم زیادی از قرآن را در ذهن داشته باشد؛ بلکه باید بتواند محفوظات خود را دقیق، سریع و با اطمینان پیدا کند. حافظ برتر باید در کنار حفظ، روی تثبیت، مرور، تشخیص آیات مشابه، سرعت پاسخ گویی و مدیریت ذهن خود نیز کار کند. در واقع تفاوت اصلی در میزان تسلط است. ممکن است دو نفر هر دو حافظ کل قرآن باشند، اما کسی که در شرایط مختلف بتواند آیات را با دقت بیشتری به یاد بیاورد و در برابر سؤالات دشوار دچار سردرگمی نشود، از آمادگی بالاتری برخوردار است. «حافظ برتر» تلاش می کند حافظ را به همین سطح از تسلط نزدیک کند.

3. این کتاب را برای چه مخاطبانی طراحی کرده اید و هدف نهایی شما از این اثر چیست؟

مخاطب اصلی کتاب، حافظان قرآن کریم با هر تعداد محفوظات هستند. البته داوران و مربیان حفظ و افرادی که در مسیر حفظ قرآن فعالیت می کنند نیز می توانند از آن استفاده کنند. هدف من این بوده که کتاب صرفاً یک مجموعه سؤال نباشد، بلکه به عنوان یک ابزار تمرینی در کنار برنامه حفظ و مرور مورد استفاده قرار بگیرد. ساختار سه سطحی کتاب، یعنی سؤالات آسان، متوسط و چالشی، این امکان را می دهد که حافظ ابتدا خودش را در سطح پایه ارزیابی کند و سپس به تدریج سراغ سؤالات چالشی تر برود.

4. یکی از بخش های کلیدی مسیر حفظ، «تثبیت» است. چرا تثبیت اهمیت زیادی دارد و برای جلوگیری از فراموشی چه باید کرد؟

حفظ قرآن با تمام شدن حفظ یک جزء یا حتی کل قرآن به پایان نمی رسد؛ بلکه از آنجا مرحله مهم دیگری به نام تثبیت آغاز می شود. اگر محفوظات به طور مستمر مرور نشوند، طبیعی است که بخشی از آنها ضعیف شوند. به همین دلیل حافظ باید دائماً خودش را در موقعیت پاسخگویی به سؤالات قرار دهد؛ نه اینکه فقط مرور کند. یکی از روش های مؤثر، سؤال و جواب از محفوظات است. یعنی حافظ بدون نگاه کردن به قرآن تلاش کند آیات را از ذهن خود پیدا کند و شیوه بهتر این است که شخصی این سؤالات را از حافظ بپرسد. سؤالات «حافظ برتر» نیز با همین نگاه می تواند به شناسایی نقاط ضعف حافظ کمک کند؛ مخصوصاً سؤالات متوسط و چالشی که حافظ را وادار می کنند با دقت بیشتری در محفوظات خود جست وجو کند. یک حسن مهم کتاب «حافظ برتر» این است که شخصی که در حد روخوانی سواد قرآنی داشته باشد هم با این سوالات می تواند حافظ را به چالش بکشد.

5. آمادگی برای مسابقات حفظ با حفظ معمولی متفاوت است. «حافظ برتر» چه کمکی به آمادگی برای مسابقات می کند؟

در مسابقه، حافظ علاوه بر تسلط بر محفوظات باید بتواند در شرایطی که ممکن است اضطراب و فشار بیشتری وجود داشته باشد، پاسخ خود را با دقت و سرعت ارائه کند. به همین دلیل تمرین با سؤال های متنوع و سطوح مختلف اهمیت زیادی دارد. وقتی حافظ بارها خودش را با سؤال های آسان، متوسط و چالشی محک می زند، نقاط ضعفش را زودتر پیدا می کند و برای شرایط سخت تر آمادگی بیشتری پیدا می کند. تجربه حضور در مسابقات نیز به من نشان داد که تمرین در شرایط شبیه مسابقه می تواند اعتمادبه نفس حافظ را افزایش دهد. هدف «حافظ برتر» نیز این است که حافظ فقط محفوظاتش را نخواند، بلکه بتواند آنها را در قالب یک آزمون جدی محک بزند.

6. آیا تجربیات شخصی شما در مسیر حفظ قرآن و شرکت در مسابقات، در صفحات این کتاب جاری شده است؟

بله، قطعاً. بخشی از انگیزه تألیف کتاب از تجربه شخصی من در مسیر حفظ کل قرآن کریم و حضور در مسابقات شکل گرفته است. وقتی خود انسان در مسیر حفظ قرار می گیرد، با نقاط ضعف و قوت مختلفی روبه رو می شود؛ به خصوص زمانی که قرار است محفوظات در یک فضای مسابقه ای و تحت فشار زمانی و ذهنی مورد استفاده قرار بگیرند. تلاش کردم این تجربه را در انتخاب و طراحی سؤالات وارد کنم؛ به گونه ای که سؤال ها فقط برای سنجش اطلاعات نباشند، بلکه حافظ را وادار کنند محفوظا ابراهیم ربی هاوی حافظ قرآن: ت خود را عمیق تر و دقیق تر بررسی کند.

7. به کسی که می خواهد حفظ قرآن را شروع کند اما احساس می کند توانایی یا حافظه کافی ندارد، چه می گویید؟

به نظر من مهم ترین نکته این است که حفظ قرآن را با تصور «من حافظه خوبی ندارم» شروع نکنیم. حفظ قرآن بیش از آنکه به یک حافظه خارق العاده نیاز داشته باشد، به استمرار، تمرین، مرور و صبر نیاز دارد. هیچ کس از ابتدا نمی تواند مانند یک حافظ کل قرآن آیات را به سرعت به خاطر بیاورد. باید قدم به قدم جلو رفت و به خود فرصت داد. مهم این نیست که در روز اول چقدر می توانیم حفظ کنیم؛ مهم این است که بتوانیم یک مسیر منظم را ادامه دهیم. من به کسی که می خواهد شروع کند می گویم: از کم شروع کن، اما استمرار داشته باش؛ حفظ قرآن یک مسابقه با دیگران نیست، یک مسیر رشد و همراهی با قرآن است. اگر این مسیر با برنامه و پشتکار طی شود، توانایی انسان بسیار بیشتر از چیزی خواهد بود که در ابتدا تصور می کرد.

انتهای پیام